سه شنبه, مهر 12, 1401
21.9 C
Rasht
خانهسر پیچ بین المللشفاف سازی برخی ابهامات تجارت روبلی_ریالی

شفاف سازی برخی ابهامات تجارت روبلی_ریالی

ایران و روسیه تصمیم گرفته‌اند روابط تجاری خود را به صورت روبلی_ ریالی انجام دهند. این تصمیم با وجود کاهش اثربخشی دلار در اقتصاد، انتقاداتی را نیز به همراه داشته است.

به گزارش کافه کارآفرینی هپی لند و به نقل از خبرگزاری مهر، تجارت روبلی_ریالی ایران روسیه از مهم ترین اخبار این روزهای ایران و جهان است. یکی از مهم‌ترین اهداف اقتصادی که نهادهای مختلف حکومتی به ویژه دولت بر آن تاکید دارند، کمرنگ شدن نقش دلار در مسیر تجارت و کاهش اثربخشی این ارز در اقتصاد کشور است.

به همین منظور طی چند سال گذشته با توجه به تشدید تحریم‌ها، استفاده از ارزهای ملی در روابط تجاری به عنوان یکی از راهکارهای مؤثر مورد تاکید قرار گرفته که البته هیچ گاه به صورت جدی و واقعی عملیاتی نشده است.

در این بین با توجه به اینکه روسیه نیز به دلیل مناقشه اوکراین مورد تحریم‌های شدیدی قرار گرفته، همانند ایران به استفاده از ارز ملی روی آورد. روسیه جایگزین کردن روبل به جای دلار را تا حدودی عملیاتی و به همه کشورها اعلام کرد که پرداخت‌ها به این کشور باید به روبل صورت پذیرد.

تجارت روبلی_ریالی ایران و روسیه

بر این اساس، در سفری که ولادیمیر پوتین رئیس جمهوری روسیه به ایران داشت، در دیدار با رهبری با اشاره به اینکه آمریکا تلاش می‌کند دلار را به عنوان ابزار فشار به کار برد، گفته بود که ایران و روسیه در حال طراحی راه‌هایی برای استفاده از ارزهای ملی در روابط تجاری هستند.

در همین راستا نیز چندی پیش علی صالح آبادی رئیس کل بانک مرکزی ایران خبر از آغاز معاملات ایران و روسیه با استفاده از روبل و ریال داد و گفت: نماد معاملاتی ریال_ روبل در بازار متشکل ارزی تعریف شده است.

به اعتقاد صالح آبادی با استفاده از ارزهای ملی نه تنها می‌توان ابزار سلطه و سیاسی ارزهای جهان را خنثی کرد بلکه روابط تجاری دو کشور نیز افزایش می‌یابد.

در این بین اگرچه تجارت روبلی_ریالی از سوی اغلب تجار و اقتصاددانان مورد حمایت قرار گرفته اما انتقاداتی نیز به این شیوه تجارت وارد شده است.

از جمله این انتقادات باید به نداشتن اعتبار بین‌المللی روبل، کمبود روبل و ریال در دو کشور و عدم کارایی کافی روبل در ایران اشاره کرد.

تقویت ارزش روبل نسبت به قبل از مناقشه اوکراین

در این رابطه جلیل جلالی‌فر عضو اتاق بازرگانی مشترک ایران و روسیه اظهار کرد: سیاست‌های پولی و مالی کشور روسیه بعد از اعمال تحریم‌های آمریکا و غرب، سیاست کاملاً درستی به نظر می‌رسد؛ زیرا سعی بر حفظ ارزش پول ملی خود داشته است. قبل از بحران اوکراین، ۷۵ روبل معادل یک دلار بود و الان ۶۲ الی ۶۵ روبل معادل یک دلار است. بنابراین شاهد افزایش ارزش پول ملی روسیه بوده‌ایم.

وی افزود: یک سایت مجزای دیگری برای تجارت وجود دارد که در آن سایت ارزش روبل بالاتر هم است؛ به این گونه که ۶۱ الی ۶۲ روبل معادل یک دلار اعلام می‌شود. معاملات تجاری بر اساس این نرخ انجام می‌گیرد.

جلالی فر ادامه داد: هدف روسیه حذف دلار و یورو از مبادلات تجاری خود با دنیا است که ایران هم این سیاست را دنبال می‌کند.

بانک مرکزی روبل را ارزان‌تر از نرخ حقیقی می‌خرد

وی گفت: اگرچه با بانک مرکزی تفاهم‌نامه‌ای در این خصوص امضا شده اما نرخ روبل در بانک مرکزی نرخ عادلانه‌ای نیست. به عنوان نمونه بانک مرکزی روبلی که ارزشش ۵۱۰ تومان است را با نرخ ۴۳۰ یا ۴۲۰ تومان می‌خرد.

عضو اتاق بازرگانی مشترک ایران و روسیه اظهار کرد: اگرچه مذاکرات بر این است که مبادلات به صورت روبلی_ ریالی انجام گیرد اما بانک مرکزی ما هنوز اقدام عاجلی انجام نداده است. فقط در قالب صحبت و تفاهم‌نامه بوده و نرخی که برای روبل در نظر می‌گیرد نرخ خوبی نیست.

بانک مرکزی نباید به فکر کسب سود بیشتر از روبل تجار باشد

وی افزود: اگر قرار است ایران با روسیه تجارت روبلی_ریالی انجام دهد، باید برای تجار تسهیلاتی قائل شوند که انتظار می‌رود بانک مرکزی نرخ عادلانه‌ای برای روبل در نظر بگیرد.

جلالی فر گفت: باید روبل به دست آمده از طریق صادرات را در اختیار واردکننده قرار دهند. پس در اینجا بانک مرکزی به جای دادن دلار، با صادرات کالا، روبل به دست می‌آورد. بانک مرکزی نباید از روبل تجار سود به دست آورد زیرا منجر به کاهش انگیزه و رقابت بین صادرکنندگان خواهد شد.

کاربردهای روبل در اقتصاد ایران

عضو اتاق بازرگانی مشترک ایران و روسیه در مورد میزان کاربرد روبل در اقتصاد ایران، تصریح کرد: مبادلات تجاری ایران و روسیه روز به روز توسعه می‌یابد. ما از روسیه غلات و روغن وارد می‌کنیم. میزان واردات ما از روسیه از صادراتمان به این کشور بیشتر است. بنابراین هر چقدر روبل بیشتری به دست آوریم، می‌توانیم برای واردات اختصاص دهیم.

وی افزود: همچنین ترانزیت کالا از مسیر ایران رو به افزایش است و تأمین کالا برای عراق و افغانستان مثل آرد و روغن روسیه برای این دو کشور از طریق ایران ترانزیت می‌شود. از سویی دیگر معمولاً عراقی‌ها و افغانستانی‌ها در داخل ایران دلار نقد می‌دهند که ما اینجا از محل صادراتمان می‌توانیم آرد را بگیریم و در مرز آستارا، امیرآباد و انزلی به تجار این دو کشور بدهیم و دلار نقد بگیریم.

جلالی فر ادامه داد: در نتیجه از این طریق روبل را تبدیل به دلار کرده‌ایم. ترانزیت از مسیر ایران را رشد داده‌ایم و فروش محصولات روسی را از طریق ایران به عراق و افغانستان توسعه داده‌ایم. بنابراین استفاده از روبل فواید اقتصادی زیادی برای ایران به ارمغان می‌آورد.

روبل ارز معتبر بین‌المللی نیست؟

عضو اتاق بازرگانی مشترک ایران و روسیه در مورد اینکه گفته می‌شود روبل چندان ارز معتبر بین المللی به حساب نمی‌آید، تصریح کرد: اولاً واحد پول هر کشور جایگاه بین المللی خود را دارد. چطور می‌شود که روسیه با حدود بالغ بر ۸۵۰ میلیارد دلار مبادله تجاری با دنیا، از پول معتبری برخوردار نباشد؟ از سویی دیگر این کشور توانسته در سخت‌ترین شرایط تحریمی، ارزش پول خود را قوی کند.

منتقدان شناخت درستی از اقتصاد ایران و روسیه ندارند

وی افزود: کسانی که اظهارنظرهایی در مورد ضعیف بودن روبل و یا عدم کارایی تجارت روبلی_ریالی می‌کنند، شناخت درستی از اقتصاد روسیه و نحوه مبادلات ایران و روسیه ندارند؛ یا اینکه تابع جریان غرب گرا بوده و می‌خواهند به روسیه‌هراسی در ایران دامن بزنند.

توسعه تجارت با روسیه تا سقف ۲۰ میلیارد دلار

ایران و روسیه

جلالی‌فر ادامه داد: از سویی دیگر باید توجه داشت که میزان مبادلات تجاری (کالا) ایران و روسیه منهای مباحث نفتی، می‌تواند تا سقف ۲۰ میلیارد دلار افزایش یابد.

وی اضافه کرد: در حوزه ترانزیت یک سری از بخش‌هایی که نیازمند پرداخت هزینه بندری است با روبل انجام می‌شود، درحالیکه از هند، امارات و… به صورت دلاری دریافت می‌کنیم.

ضرورت‌های ایجاد نظام پیام‌رسان بین‌بانکی میان ایران و روسیه

عضو اتاق بازرگانی مشترک ایران و روسیه در مورد ایجاد نظام پیام‌رسان بین‌بانکی بین ایران و روسیه، (شبه‌سوئیفت) تصریح کرد: مدت طولانی است که این نظام پیام‌رسان بین روسیه و چین ایجاد شده و این پیام‌رسان‌ها هیچ ارتباطی با آمریکا و غرب ندارد و کشوری نمی‌تواند در این حوزه‌ها نفوذ کند.

وی افزود: پیاده سازی این مساله فقط به خواست و اراده بانک مرکزی وابسته خواهد بود. البته بانک مرکزی مکلف به انجام این کار است و دولت هم تاکید زیادی روی آن دارد. همچنین این مساله مطالبه جدی صادرکنندگان نیز محسوب می‌شود.

جلالی‌فر تصریح کرد: بازرگانان در میدان تجارت هستند و اعلام می‌کنند در صورت انجام اقدامات مؤثر از سوی بانک مرکزی، به راحتی می‌توان تجارت روبلی_ریالی را با روسیه برقرار کرد.

وی در مورد منفی بود تراز تجاری ایران و روسیه و کمبود ریال و روبل در دو کشور گفت: ما مجبور هستیم دلار و یورو از جاهای مختلف حواله کنیم تا روبل تهیه کرده و در مبادلات به طرف روسی بدهیم. بنابراین در حال حاضر مبادله تجاری با روبل و ریال باید انجام گیرد و نمی‌توان گفت با کمبود ریال یا روبل مواجه هستیم.

لایروبی رود ولگا توسط شرکت‌های ایرانی

عضو اتاق بازرگانی مشترک ایران و روسیه با اشاره به توسعه خدمات فنی و مهندسی در روسیه، ادامه داد: پوتین _رئیس‌جمهوری روسیه_ در ۲۴ ژوئن طی یک سخنرانی بر توسعه کریدور شمال_ جنوب، توسعه بنادر، لایروبی رود ولگا، حذف تشریفات غیرضرور در مرز زمینی مشترک آذربایجان و دربند و توسعه ترانزیت و حمل کالا از مسیر ایران به هند، آفریقا و… تاکید کرد.

جلالی فر افزود: در این راستا ایران ورود کرده و گفته شرکت‌های خصوصی ما می‌توانند لایروبی رود ولگا را انجام دهد که بالغ بر ۳۰۰ تا ۴۰۰ میلیون دلار ارزش این کار خواهد بود. حتی اگر ۲۰۰ میلیون دلار خدمات فنی و مهندسی در این رود داشته باشیم بسیار حائز اهمیت است.

نفوذ خدمات فنی و مهندسی ایران در روسیه راحت است

وی اضافه کرد: ضمن اینکه ۴۰ هزار کیلومتر آبراه حمل و نقل رودخانه‌ای در روسیه وجود دارد که بسیاری از این آبراه‌ها نیاز به لایروبی دارند. بنابراین خدمات فنی و مهندسی ایران می‌تواند سالانه صادرات ثابتی به روسیه داشته باشد و رقم صادرات این بخش کمتر از ۱۵۰ میلیون دلار نخواهد بود.

عضو اتاق بازرگانی مشترک ایران و روسیه تصریح کرد: به صورت میانگین کل صادرات ما به روسیه کمتر از یک میلیارد دلار است. بنابراین استفاده از ظرفیت خدمات فنی و مهندسی می‌تواند به افزایش صادرات به روسیه کمک زیادی کند که می‌توان با استفاده از ارز حاصل از این بخش نیز وضعیت واردات کالاهای اساسی را بهبود بخشید.

وی تاکید کرد: همت دولت به ویژه بانک مرکزی باید بر توسعه تسهیلات انتقال پول و معاملات روبلی باشد.

تحریریه کافه کارآفرینی
تحریریه کافه کارآفرینی
تحریریه کافه کارآفرینی هپی لند
مطالب مرتبط

ارسال یک پاسخ

لطفا دیدگاه خود را وارد کنید!
لطفا نام خود را در اینجا وارد کنید

spot_img

محبوب ترین ها

نظرات اخیر